Jeśli pracownik choruje, z reguły kuruje się podczas zwolnienia lekarskiego. Niekiedy jednak taka rekonwalescencja nie wystarczy i potrzebny jest dodatkowy urlop dla poratowania zdrowia, tzw. urlop zdrowotny. Nie jest to jednak przywilej wynikający z kodeksu pracy i obejmujący wszystkich zatrudnionych na etacie. Regulują go tylko przepisy branżowe lub zakładowe, bo każdy pracodawca może ustalić w swojej firmie szczególne przywileje.

Najczęściej urlop zdrowotny kojarzymy z nauczycielami, ale to nie jedyna grupa zawodowa, która może skorzystać z takiej formy podreperowania zdrowia.

Urlop zdrowotny nauczyciela

Nauczyciel może po raz pierwszy starać się o urlop dla poratowania zdrowia, gdy przynajmniej 7 lat nieprzerwanie przepracował w szkole. Od 1 stycznia 2018 r. wystarczy nawet zatrudnienie na pół etatu. Taki warunek określa art. 73 ustawy z 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz.U. z 2018 r., poz. 967 t.j.).

To dyrektor szkoły udziela urlopu na wniosek pracownika. Okres ten służy:

  • leczeniu uzdrowiskowemu lub rehabilitacji uzdrowiskowej albo
  • zaleconemu leczeniu choroby zagrażającej wystąpieniem choroby zawodowej lub takiej, do której powstania przyczyniły się czynniki środowiska pracy lub sposób wykonywania pracy.

W obu przypadkach taki urlop nie potrwa jednorazowo dłużej niż rok.

Nawet ci nauczyciele, którzy często chorowali lub korzystali z urlopów bezpłatnych, mogą starać się o urlop zdrowotny. Do siedmioletniego okresu pracy w szkole wlicza się bowiem okresy czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby oraz urlopu innego niż wypoczynkowy, które nie trwały łącznie dłużej niż 6 miesięcy. Gdyby jednak okres choroby i takich urlopów przekraczał 6 miesięcy, o tyle przedłuża się wymagany okres pracy, aby wystąpić o urlop zdrowotny.

Taki urlop otrzyma też pedagog, który często zmienia placówki. Za nieprzerwany siedmioletni okres pracy w szkole uważa się taki, jeżeli nauczyciel podjął zatrudnienie w szkole nie później niż w ciągu 3 miesięcy po ustaniu poprzedniego stosunku pracy w tej samej lub innej szkole.

O kolejny urlop zdrowotny nauczyciel będzie mógł wystąpić po roku od zakończenia poprzedniego. W ciągu całego zatrudnienia łączny wymiar tych urlopów nie może przekraczać 3 lat.

Nauczyciel przed emeryturą będzie mógł ratować swoje zdrowie na urlopie tylko przez tyle miesięcy, ile pozostało mu do tego świadczenia, jeśli brakuje mu do niego mniej niż rok.

Wynagrodzenie nauczyciela podczas urlopu zdrowotnego

Podczas urlopu zdrowotnego nauczyciel otrzymuje comiesięczne wynagrodzenie zasadnicze i dodatek za wysługę lat. Ma także prawo do innych świadczeń pracowniczych, w tym do tzw. dodatku wiejskiego, gdy jest zatrudniony na terenie wsi lub w mieście liczącym do 5 tys. mieszkańców.

W tym czasie nauczyciel nie może nawiązać stosunku pracy lub podjąć innej działalności zarobkowej. Zabrania tego art. 73 pkt 7 Karty Nauczyciela. Jeśli wyjdzie na jaw, że w okresie urlopu dla poratowania zdrowia nauczyciel złamał ten zakaz, dyrektor szkoły powinien odwołać go z urlopu oraz określić termin, w jakom pedagog musi wrócić do pracy.

Procedura udzielania urlopu dla poratowania zdrowia

To nauczyciel występuje o urlop dla poratowania zdrowia w pisemnym wniosku do dyrektora szkoły. Ten najpóźniej w ciągu 7 dni roboczych kieruje pracownika na badania u lekarza medycyny pracy, za które płaci szkoła.

Ich zakres, tryb i dokumenty określa rozporządzenie ministra zdrowia z 19 stycznia 2018 r. w sprawie orzekania o potrzebie udzielenia nauczycielowi urlopu dla poratowania zdrowia (Dz.U. z 2018 r., poz. 190).

Nauczyciel ma 30 dni na to, aby ze skierowaniem pójść do lekarza. Ten o udzieleniu urlopu dla poratowania zdrowia orzeka na podstawie:

  • przeprowadzonego badania lekarskiego,
  • badań dodatkowych lub konsultacji specjalistycznych, które uzna za niezbędne,
  • dokumentacji medycznej z przebiegu dotychczasowego leczenia.

Poza analizą konkretnego schorzenia lekarz bada ogólny stan zdrowia pacjenta, ocenia jego układ krążenia, ruchu, układ nerwowy, oddechowy oraz narząd mowy.

Po badaniu lekarz wskazuje, jak długo potrwa zalecone leczenie i urlop. Wystawia trzy egzemplarze orzeczenia w sprawie urlopu zdrowotnego. Jeden otrzymuje nauczyciel, drugi dyrektor szkoły, który skierował na badanie lekarskie, a trzeci dołącza się do dokumentacji medycznej nauczyciela. Dopiero na tej podstawie dyrektor szkoły może udzielić urlopu na poratowanie zdrowia.

Odwołanie od orzeczenia lekarskiego w sprawie urlopu zdrowotnego

I nauczyciel, i dyrektor szkoły mogą odwołać się od orzeczenia lekarskiego w sprawie urlopu dla poratowania zdrowia. Takie pismo kierują do wojewódzkiego ośrodka medycyny pracy właściwego ze względu na miejsce zamieszkania nauczyciela lub siedzibę szkoły. Gdy orzeczenie wydał lekarz zatrudniony w wojewódzkim ośrodku medycyny pracy, odwołanie musi trafić do instytutu badawczego medycyny pracy najbliższego miejsca zamieszkania nauczyciela lub siedziby szkoły. Są trzy takie ośrodki w – w Łodzi, Sosnowcu i Lublinie.

Na złożenie pisemnego odwołania z uzasadnieniem zainteresowani mają 14 dni od otrzymania orzeczenia lekarskiego. Pismo składają za pośrednictwem lekarza, który wydał kwestionowaną decyzję. W ciągu 7 dni od otrzymania odwołania lekarz przekazuje je jednostce nadrzędnej z kopią dokumentacji badań. Ośrodek medycyny pracy ma 30 dni na to, żeby rozpatrzyć pismo.Jego orzeczenie jest ostateczne.

O urlop zdrowotny może także wystąpić pedagog akademicki, ale wymagania, jakie musi spełnić, są większe niż u nauczycieli podstawówek czy liceów.

Taki urlop na zalecone leczenie, jeżeli stan zdrowia wymaga powstrzymania się od pracy, otrzyma akademik, który nie ukończył 65. roku życia i na uczelni jest zatrudniony w pełnym wymiarze czasu pracy od co najmniej 10 lat. Tak stanowi art. 131 ustawy z 20 lipca 2018 r. Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz.U. z 2018 r., poz. 1668).

O kolejny urlop zdrowotny nauczyciel akademicki będzie mógł wnioskować po 3 latach od dnia zakończenia poprzedniego, a łączny wymiar takiego zwolnienia przez całe zatrudnienie nie może przekraczać roku.

Urlop dla poratowania zdrowia w innych zawodach

Urlop zdrowotny to także dodatkowy przywilej kontrolerów Najwyższej Izby Kontroli, sędziów, prokuratorów, policjantów czy górników.

Kontroler zatrudniony w NIK przez przynajmniej 5 lat może dwukrotnie w okresie zatrudnienia w tej instytucji wnioskować o płatny urlop dla poratowania zdrowia (art. 80 ustawy z 23 grudnia 1994 r. o Najwyższej Izbie Kontroli, Dz.U. z 2017 r., poz. 524 t.j.). Łącznie będzie to 12 miesięcy i w tym czasie rekonwalescent otrzyma wynagrodzenie obliczone tak jak za urlop wypoczynkowy.

Z kolei urlop dla poratowania zdrowia sędziego nie może przekraczać sześciu miesięcy. Zgodnie z art. 93 ustawy 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2019 r., poz. 52 t.j.) udziela go minister sprawiedliwości. Jeśli odmówi, sędzia ma 14 dni na to, aby odwołać się w tej sprawie do Sądu Najwyższego.

Także 6 miesięcy może trwać urlop zdrowotny prokuratora (art. 116 ustawy z 28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuratorze (Dz.U. z 2017 r., poz. 1767 t.j.). Nie można go jednak udzielić, jeśli prokurator z powodu choroby nie wykonywał czynności przez rok.

Art. 85 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2017 r., poz. 2067 t.j.) bardzo ogólnie określa, że policjantowi także można udzielić płatnego urlopu zdrowotnego.

Na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 30 grudnia 1981 r. w sprawie szczególnych przywilejów dla pracowników górnictwa – Karta górnika (Dz.U. z 1982 r. nr 2, poz.13) o urlop zdrowotny mogą też wystąpić górnicy, którzy np. ulegli wypadkowi przy pracy lub są zagrożeni chorobę zawodową w związku z wykonywaną pracą. Płatny urlopu zdrowotny otrzymają na leczenie sanatoryjne lub wczasy profilaktyczno-lecznicze.

4
/ 5
(liczba głosów: 
4
)
Twoja ocena

Nasi Partnerzy

logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo
logo

Ta strona używa ciasteczek (cookies), dzięki którym nasz serwis może działać lepiej. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies

Ok, rozumiem.